MEC A NYIKELA HI SWIKANYAKANYA
Hi Themba Chauke
MEC wa Vutleketli na Vuhlayiseki bya Vaaki eLimpopo, Violet Mathye, u nyikerile swikanyakanya swa 150 eka vadyondzi va swikolo swinharhu swa le Giyani. Ku nyikeriwile swikanyakanya swa 70 eka vadyondzi va xikolo xa le henhla xa Hanyani Thomo, ku landzela 10 eka xikolo xa le henhla N’wa-Khada, na 70 exikolweni xa le henhla xa Ngonyama.
Mathye a heleketiwile hi vatirhi kusuka eka ndzawulo ya dyondzo eka xifundzantsongo, tihosi, nhloko ya ndzawulo ya nkarhinyana Oupa Nkanyane, xikan’we na xipikara xa masipala wa xifundzantsongo xa Mopani Martha Maswanganyi.
Loko a vulavula na vadyondzi exikolweni xa le henhla xa Hanyani Thomo, MEC u vule leswaku vadyondzi a va fanelanga ku famba mpfhuka wo leha ku fikelela dyondzo, tanihileswi swi sivelaka nkarhi wo kuma dyondzo. U vule leswaku lava fambaka mpfhuka wo leha va fanele ku nyikiwa xifambo xo ya exikolweni, hikwalaho mfumo wu nyikele mabazi ku tirhisiwa hi vadyondzi lava tshamaka ekule na swikolo.
U vule leswaku xifambo xa xikolo xi endleriwile vadyondzi lava pfumalaka swikolo emigangeni ya ka vona, ku nga ri lava tekaka swiboho swo ya dyondza eka swikolo leswi nga le handle ka miganga ya ka vona. “Eka miganga yo hlaya, hi katekile ku va na swikolo swa le henhla na le hansi haswimbirhi, hikokwalaho van’wana vadyondzi a va fikeleri ku kuma xifambo xa xikolo,” ku vula yena.
Mathye u kombisile leswaku hambileswi muganga wa ka Thomo wu nga na swikolo swa le hansi na le henhla, muganga i wukulu swinene, leswi vulaka leswaku van’wana vadyondzi va boheka ku famba kwalomu ka tikhilomitara to hundza tinharhu, naswona loko va fika exikolweni va fika va karhele swinene leswi khumbhaka swinene timhaka ta vona ta dyondzo.
MEC u tlhele a vula leswaku swikanyakanya a swi nyikeriwi vadyondzi va le ka Muyexe hikwalaho ka swivilelo swa vuhlayiseki. “Hi rhangisa vadyondzi lava tirhisaka switarata swa le ndzeni ka miganga ya ka vona ku hunguta nxungeto wo tlhakisiwa na swin’wana,” wa hlamusela. Mathye u yile emahlweni a hlohletela vadyondzi ku teka vutihlamuleri eka tidyondzo ta vona va nga tshembheli ntsena eka vadyondzisi, laha a vuleke leswaku vadyondzisi va hakeriwa hambi vadyondzi va pasa kumbe va nga pasi.
“Mi na tibuku to dyondza hi tona, leswi mi pfunaka leswaku mi nga hluleki. Loko mi vilela hi vadyondzisi a swi nge mi pfuni. Loko vadyondzisi va hola miholo ya vona n’hweti na n’hweti, mi xungeta ku lehisa xiyimo xa vusweti bya ka n’wina loko mi nga dyondzi,” wa gimeta.